**PISA: 73% e Nxënësve të Kosovës me Performancë të Ulët, Zero me Performancë të Lartë; ETEA: Analfabetizmi Funksional drejt Totalitetit**
Ministria e Arsimit dhe Shkencës njoftoi sot publikimin e rezultateve të fundit të Programit Ndërkombëtar për Vlerësimin e Nxënësve (PISA), të cilat tregojnë një gjendje alarmante të sistemit arsimor në Kosovë. Të dhënat theksojnë se 73.8% e nxënësve kanë performancë të ulët (nën Nivelin 2) në shkencë, lexim dhe matematikë, ndërsa asnjë (0.0%) nuk ka arritur nivelin e lartë të performancës (Niveli 5 ose 6).
Sipas ministrisë, performanca mesatare e nxënësve në shkencë (357 pikë) dhe lexim (340 pikë) ka mbetur pothuajse në të njëjtin nivel me vitin 2022 (357 dhe 342 pikë, respektivisht). Megjithatë, në matematikë, performanca mesatare ka pësuar një rënie prej 5 pikësh krahasuar me vitin 2022.
Në lidhje me këto rezultate shqetësuese, Agon Ahmeti, drejtor i organizatës ETEA, shprehu shqetësimin e tij përmes një postimi në Facebook, duke deklaruar se Kosova po shkon drejt “analfabetizmit funksional total”. Ahmeti thekson se, sipas rezultateve të PISA-s, 85% e nxënësve kosovarë dështuan në matematikë, 84% në lexim dhe 79% në shkencë.
Për të ilustruar këtë gjendje alarmante, Ahmeti ka sjellë disa shembuj praktikë që tregojnë vështirësitë e 15-vjeçarëve në zgjidhjen e problemeve themelore të jetës së përditshme. Ai përmend një problem matematikor rreth zgjedhjes së rrugës më të shkurtër, ku 85% e nxënësve nuk arrijnë të bëjnë një mbledhje të thjeshtë dhe një krahasim. Një tjetër shembull në lexim tregon se 84% e nxënësve nuk kuptojnë dot pse një person e fut çantën në dollap pas një ndryshimi të motit. Po ashtu, një problem shkencor mbi avullimin e ujit nuk kuptohet nga 79% e nxënësve. Këta shembuj, sipas Ahmetit, janë dëshmi e qartë e mungesës së aftësive bazike funksionale.
Në përgjithësi, raporti i PISA-s e paraqet Kosovën me rezultate shumë të dobëta, me shkencën që mbetet në të njëjtin nivel, leximin me një rënie të lehtë, dhe matematikën me rënien më të ndjeshme. Fakti që asnjë nxënës nuk arriti nivele të larta të performancës thekson thellësinë e sfidës me të cilën përballet sistemi arsimor i vendit.