**Të paktën 90 të vdekur nga shpërthimi në minierë qymyri në Kinë**

Raportohet se të paktën 90 persona kanë humbur jetën pas një shpërthimi të fuqishëm gazi në një minierë qymyri në veri të Kinës. Ngjarja tragjike, e cila ndodhi në Minierën e Qymyrit Liushenyu në provincën Shanxi të premten në mbrëmje, konsiderohet fatkeqësia më e rëndë minerare në vend që prej vitit 2009.

Shpërthimi i gazit, që ndodhi rreth orës 19:29 me orën lokale të premten, gjeti në detyrë 247 punëtorë. Mediat shtetërore bëjnë me dije se mbi 100 minatorë u nxorën të sigurt nga thellësia e minierës. Qindra ekipe shpëtimi u dërguan menjëherë në vendngjarje, por operacioni i shpëtimit po përballet me vështirësi të mëdha për shkak të grumbullimit të ujit pranë vendit të shpërthimit, si dhe mospërputhjes së planeve të minierës me realitetin e terrenit.

Presidenti kinez Xi Jinping ka urdhëruar që të mos kursehet asnjë përpjekje për trajtimin e të plagosurve dhe kërkimin e të mbijetuarve. Më pas, Këshilli Shtetëror njoftoi se do të zhvillohet një hetim “rigoroz” dhe se përgjegjësit do të ndëshkohen rëndë.

Njëzet e shtatë persona mbeten të shtruar në një spital lokal. Njëri prej tyre ndodhet në gjendje kritike, ndërsa të tjerët kanë lëndime të lehta, kryesisht si pasojë e thithjes së gazit helmues. Edhe pse lloji i saktë i gazit mbetet i paqartë, mediat shtetërore raportuan se nivelet e monoksidit të karbonit – një gaz pa erë dhe tepër toksik – kishin tejkaluar kufijtë e lejuar. Janë ndaluar disa anëtarë të ekipit drejtues të minierës.

Minatori i plagosur Wang Yong dëshmoi për mediat shtetërore se kur ndodhi incidenti, ai nuk dëgjoi asnjë zhurmë, por pa një re të papritur tymi. “Ndjeva erë squfuri, të njëjtën erë që ndjen gjatë shpërthimeve. U bërtita njerëzve të iknin. Teksa vraponim, shihja njerëz që rrëzoheshin nga tymrat. Pastaj humba ndjenjat edhe unë,” tha ai, duke shtuar se u kthye në vete pas rreth një ore dhe ndihmoi një shok të arratiset.

Miniera Liushenyu ishte identifikuar në vitin 2024 si një zonë me “rrezik serioz sigurie” nga Administrata Kombëtare Kineze për Sigurinë në Miniera. Grupi Tongzhou, menaxhues i minierës, kishte marrë më parë dy ndëshkime administrative për çështje të sigurisë. Provinca Shanxi, ku ndodhi fatkeqësia, prodhon më shumë se një të katërtën e prodhimit total të qymyrit në Kinë.

Kjo fatkeqësi shërben si një kujtesë e hidhur e ditëve më të errëta të industrisë së minierave të qymyrit në Kinë. Ndërsa standardet e sigurisë janë forcuar vitet e fundit dhe pavarësisht goditjeve ndaj minierave ilegale, veçanërisht në Shanxi, aksidentet vazhdojnë të ndodhin. Për shembull, në vitin 2023, 53 persona humbën jetën nga një shembje në një minierë të hapur qymyri në Mongolinë e Brendshme, ndërsa në vitin 2009, një shpërthim në një minierë në provincën Heilongjiang vrau mbi 100 persona.

Kina është konsumatori më i madh i qymyrit në botë dhe emetuesi më i madh i gazeve serrë, edhe pse po instalon kapacitete të energjisë së rinovueshme me ritme rekord.

Ky incident ndodhi vetëm disa ditë pas vizitave të profilit të lartë në vend nga presidenti amerikan Donald Trump dhe lideri rus Vladimir Putin.