**Gjykata Kushtetuese Shfuqizon Vendimin për Emrat e Rrugëve në Tetovë: Ish-Sekretarja Komunale Reagon ashpër**
Tetovë – Gjykata Kushtetuese ka shfuqizuar para pak ditësh vendimin e vitit 2007 të Komunës së Tetovës, me të cilin u ndryshuan emrat e disa rrugëve dhe sheshit të qytetit. Vendimi i gjykatës bazohet në mungesën e provave se Komuna kishte kërkuar pëlqim nga Qeveria qendrore përpara miratimit të ndryshimeve, siç parashikon ligji. Megjithatë, Lejla Kadriu, ish-sekretarja e Komunës së Tetovës në atë kohë, insiston se vendimi nuk ishte i kundërligjshëm dhe se të gjitha procedurat ligjore janë respektuar.
**Qëndrimi i ish-sekretares Lejla Kadriu**
Lejla Kadriu, e cila mbante detyrën në vitin 2007 kur u mor vendimi, deklaroi për Portalb.mk se Komuna e Tetovës i kishte respektuar të gjitha procedurat. Ajo thekson se ishte dërguar një kërkesë për pëlqim pranë Qeverisë para se vendimi të miratohej. Sipas Kadrius, pretendimet se vendimi ishte i kundërligjshëm janë juridikisht të pabazuara. Ajo sqaron se fakti që Qeveria nuk u prononcua në lidhje me kërkesën, nuk mund të sjellë pasoja juridike në dëm të komunës, e cila kishte përmbushur të gjitha detyrimet e saj procedurale.
“Vendimi i Këshillit të Komunës së Tetovës i miratuar më 24.04.2007 dhe i publikuar në Gazetën Zyrtare, gëzon prezumimin e ligjshmërisë, pasi është miratuar nga organi kompetent sipas procedurës së parashikuar me legjislacionin në fuqi dhe është bërë pjesë e rendit juridik me publikimin e tij,” theksoi Kadriu.
Ajo shtoi se Kushtetuta garanton autonominë e njësive të vetëqeverisjes lokale dhe të drejtën e tyre për të vendosur për çështje me interes lokal. Nëse Qeveria apo organet e tjera kompetente do të kishin vlerësuar se vendimi ishte në kundërshtim me Kushtetutën apo ligjin, ato kishin kompetencë dhe mjete juridike për ta kundërshtuar.
Ish-sekretarja argumenton se vendimi mbeti në fuqi dhe prodhoi pasoja juridike për shumë vite pa u kontestuar nga asnjë organ kompetent. Ky fakt, sipas saj, krijoi një prezumim të fortë të ligjshmërisë dhe forcoi sigurinë juridike të qytetarëve dhe institucioneve. Si shembull, ajo përmend praktikën e Gjykatës Evropiane për të Drejtat e Njeriut, e cila njeh sigurinë juridike dhe pritshmëritë legjitime si elemente thelbësore të sundimit të së drejtës, duke theksuar se autoritetet shtetërore nuk mund të krijojnë pasiguri juridike duke kontestuar akte pas një periudhe të gjatë kohore.
**Vendimi i Gjykatës Kushtetuese dhe arsyetimi**
Gjykata Kushtetuese e shfuqizoi vendimin e vitit 2007, duke konstatuar se nuk kishte dëshmi që komuna kishte dorëzuar kërkesë te Qeveria për dhënien e pëlqimit të nevojshëm, e as akt me të cilin Qeveria kishte dhënë pëlqim. Sipas Gjykatës, ky kusht ligjor, i parashikuar nga neni 5, paragrafi 2 i Ligjit për përcaktimin e emrave të rrugëve, shesheve, urave dhe objekteve të tjera infrastrukturore, nuk ishte përmbushur.
Gjykata kishte kërkuar në katër raste nga Komuna e Tetovës dhe në tri raste nga Qeveria që të dorëzonin dokumentacionin përkatës, por ai nuk ishte dorëzuar në tërësi. Kjo mungesë e dokumentacionit çoi në konstatimin se vendimi i kontestuar është në kundërshtim me ligjin dhe me nenet 8 dhe 51 të Kushtetutës, të cilat flasin për sundimin e së drejtës dhe sigurinë juridike.
Gjykata kishte parasysh edhe nenin 73 të Ligjit për vetëqeverisje lokale, i cili përcakton se nëse kërkohet pëlqim paraprak nga një organ tjetër dhe ai nuk jepet brenda 60 ditëve, akti konsiderohet i pranuar. Megjithatë, në mungesë të dëshmive të kërkesës fillestare, kjo dispozitë nuk mund të zbatohet.
**Reagimet dhe kronologjia e ngjarjeve**
Pas shfuqizimit të vendimit, janë ngritur shumë pikëpyetje rreth asaj nëse ka pasur kërkesë për pëlqim në vitin 2007 dhe pse dokumentacioni përkatës nuk iu dorëzua Gjykatës Kushtetuese. As Komuna e Tetovës, as Qeveria aktuale apo Ministria e Transportit nuk kanë ofruar përgjigje.
Bajram Rexhepi nga BDI ka akuzuar Komunën aktuale të Tetovës se nuk e ka dokumentuar dhe mbrojtur siç duhet procedurën para gjykatës, duke ngritur dyshime për një “marrëveshje të fshehur VMRO–VLEN”. Ai theksoi se heshtja e Qeverisë nuk do të duhej të ishte pengesë ligjore, por vetëm nëse Komuna do të ofronte dokumentacionin për kërkesën paraprake.
Resi Abdurahmani, ish-kryetar i Këshillit Komunal të Tetovës në kohën kur u soll vendimi, deklaroi se kërkesa ishte dërguar në Ministrinë e Transportit, por nuk kishte marrë përgjigje. Komuna, sipas tij, e kishte konsideruar heshtjen e Ministrisë si përgjigje pozitive dhe për këtë Këshilli e kishte votuar vendimin.
**Kronologjia e rasteve:**
* **2007:** Këshilli Komunal i Tetovës (nën drejtimin e BDI-së, me kryetar Hazbi Lika) merr vendim për ndryshimin e emrave të sheshit dhe disa rrugëve, duke i ndryshuar nga emra të periudhës komuniste në emra kryesisht shqiptarë dhe disa maqedonas. Vendimi nuk mori pëlqimin e Qeverisë së atëhershme (VMRO-DPMNE dhe PDSH), por emrat e rinj u përdorën nga Komuna, ndërsa institucionet qendrore vazhduan me emrat e vjetër. Neni 73 i Ligjit për vetëqeverisje lokale parashikon që heshtja e qeverisë për 60 ditë konsiderohet si pranim.
* **2015:** Lidhja e Luftëtarëve nga Lufta Nacionalçlirimtare dhe Antifashiste e Maqedonisë 1941-1945 parashtron nismë në Gjykatën Kushtetuese për vlerësimin e kushtetutshmërisë së vendimit.
* **Mars 2016:** Gjykata Kushtetuese pranon nismën dhe hap lëndë.
* **Qershor 2016:** Me pesë vota pro (nga gjyqtarët maqedonas) dhe tri kundër (nga gjyqtarët shqiptarë dhe turk), Gjykata Kushtetuese shfuqizon vendimin e vitit 2007.
**Nisma e re për emërtim, por pa epilog**
Një proces i riemërtimit të rrugëve në Tetovë ka nisur që nga viti 2022, por ende nuk ka arritur të përfundojë. Albi Qamili, kryetar i grupit punues, ka deklaruar se procesi është në fazën finale dhe se emrat e vitit 2007 do të përfshihen në vendimin e ri, duke synuar përfundimin e procesit brenda këtij viti. Nga opozita janë ngritur kritika për zvarritjen e këtij procesi.
