**Siguria hekurudhore zvicerane: Në rast defekti, trenat lëvizin me maksimum 40 km/h**

Pas aksidentit tragjik hekurudhor në Spanjë, siguria e transportit hekurudhor është rikthyer në qendër të vëmendjes. Ekspertët zviceranë sqarojnë dallimet ndërmjet sistemeve të sigurisë në të dy vendet, duke theksuar se në Zvicër, teknologjia moderne mundëson monitorimin e vazhdueshëm të trenave dhe frenimin automatik në situata të rrezikshme. Në rast defekti teknik, zbatohen procedura të rrepta, duke lejuar trenat të lëvizin me shpejtësi maksimale 40 kilometra në orë.

Aksidenti i rëndë në Spanjë, ku humbën jetën dhjetëra persona, ka nxitur diskutime mbi standardet e sigurisë dhe dallimet ndërmjet sistemeve që përdoren në rrjetet hekurudhore evropiane, përfshirë Zvicrën.

Në një intervistë, Hans-Peter Vetsch, ekspert zviceran i sigurisë hekurudhore dhe bashkë-hartues i konceptit të sigurisë për tunelin bazë të Gotthardit, ka shpjeguar se Zvicra dhe Spanja përdorin teknologji të ndryshme për kontrollin e trenave me shpejtësi të lartë.

Zvicra aplikon Sistemin Evropian të Kontrollit të Trenave (ETCS), i cili monitoron vazhdimisht lëvizjen e trenave dhe aktivizon automatikisht frenat në rast rreziku. Për dallim, në linjën spanjolle të përfshirë në aksident përdorej sistemi LZB, një teknologji gjermane e zhvilluar disa dekada më parë.

Sipas Vetsch, një element thelbësor i sigurisë në Zvicër janë procedurat që zbatohen në rast të defekteve teknike. Nëse sistemi i kontrollit nuk funksionon siç duhet dhe aktivizohen procedurat përkatëse të emergjencës, trenat mund të vazhdojnë lëvizjen vetëm me shpejtësi maksimale prej 40 kilometrash në orë.

Në këto raste, drejtuesit e trenave duhet të lëvizin me kujdes të shtuar, duke respektuar parimin e lëvizjes “sipas dukshmërisë”. Kjo do të thotë se ata duhet të jenë në gjendje ta ndalojnë trenin përpara çdo pengese që mund të shfaqet në binarë.

Eksperti përmend si shembull tunelin bazë të Gotthardit, ku përdoret sistemi ETCS i nivelit të dytë. Në këtë segment, teknologjia mundëson që lëvizjet emergjente të organizohen automatikisht sipas rregullave të sigurisë, duke parandaluar vazhdimin e udhëtimit me shpejtësi të plotë në situata të tilla.

Megjithatë, jo i gjithë rrjeti hekurudhor zviceran përdor të njëjtin nivel teknologjik. Në disa segmente, përgjegjësi i qarkullimit hekurudhor duhet të autorizojë vazhdimin e lëvizjes përmes një urdhri të veçantë që i transmetohet drejtuesit të trenit.

Vetsch thekson se respektimi i procedurave është vendimtar për parandalimin e aksidenteve. Ai vlerëson se bashkëpunimi ndërmjet drejtuesit të trenit dhe përgjegjësit të qarkullimit përbën një mekanizëm të rëndësishëm kontrolli, përmes të cilit mund të zvogëlohen rreziqet gjatë situatave të jashtëzakonshme.

Gjithsesi, eksperti bën thirrje për kujdes në nxjerrjen e përfundimeve lidhur me aksidentin në Spanjë, duke theksuar se fillimisht duhet të përfundojnë hetimet dhe të përcaktohen shkaqet e sakta të tragjedisë.

Këto diskutime theksojnë rëndësinë e investimeve të vazhdueshme në teknologjinë e sigurisë hekurudhore, trajnimin e personelit dhe përmirësimin e procedurave të emergjencës. Për Zvicrën, ku transporti hekurudhor përbën një pjesë thelbësore të lëvizshmërisë së përditshme, siguria mbetet prioritet absolut.