Kosova dërgon trupa në Gazë, shënon hyrjen e parë në një mision stabilizues të OKB-së. Kjo lëvizje e vendos Kosovën më afër skenës globale, por njëkohësisht edhe me rreziqet që ajo mbart.
Një ekip ushtarësh të Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) tashmë është dërguar në Gazë, një prej zonave më të rrezikshme dhe të paqëndrueshme në botë, për të vlerësuar terrenin ku do të veprojë si pjesë e Forcës Ndërkombëtore Stabilizuese (ISF). Ky mision, i mandatuar nga Kombet e Bashkuara, është i pari i këtij lloji për Kosovën.
Forca Ndërkombëtare Stabilizuese buron nga një plan 20-pikësh i ish-presidentit amerikan, Donald Trump, që synon t’i japë fund konfliktit të Izraelit në Gazë. Ajo parashikohet si një forcë shumëkombëshe, me rreth 20.000 ushtarë, e cila do të trajnë policinë palestineze, do të ndihmojë në sigurinë e kufijve, ruajtjen e rendit, si dhe mbështetjen e çmilitarizimit të territorit nga Hamasi.
Hamasi, një grup palestinez i cilësuar terrorist nga Shtetet e Bashkuara dhe fuqi të tjera, kontrollon Gazën që nga viti 2006 dhe ndezi luftën aktuale me sulmin masiv në territorin izraelit në tetor 2023. Donald Trump ka paralajmëruar se nëse Hamasi nuk heq dorë nga armët dhe qeverisja e Gazës, do të përballet me pasoja të mëdha.
Përbërja e plotë e ISF-së nuk është finalizuar, por sipas Rezolutës 2803 të OKB-së, ajo pritet të veprojë në koordinim me Izraelin, Egjiptin dhe forcat e reja policore palestineze.
Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, njoftoi në fund të janarit se FSK-ja do të merrte pjesë në këtë forcë. Më pak se tre muaj më vonë, Kuvendi i Kosovës miratoi dërgimin e trupave.
Ministri i Mbrojtjes i Kosovës, Ejup Maqedonci, e cilëson këtë si një moment historik për shtetin. “Është hera e parë që Kosova është pjesë e një misioni të mandatuar nga OKB-ja. Kjo tregon besimin e partnerëve tanë në kapacitetet tona ushtarake, për të ofruar mbështetje në një zonë me ndjeshmëri të lartë, siç është Lindja e Mesme,” tha Maqedonci për Radio Evropa e Lirë.
Ai shpjegoi se Kosova ka qenë pjesë e përgatitjeve për krijimin e këtij misioni që nga fundi i vitit të kaluar, në koordinim të plotë me Shtetet e Bashkuara, me një oficer amerikan ndërlidhës të përfshirë direkt në FSK. Maqedonci konfirmoi se kontingjenti i parë kosovar do të përbëhet nga 22 pjesëtarë, të cilët do t’i nënshtrohen rotacionit deri në fund të vitit 2027, kur pritet të përfundojë misioni. Ai theksoi se Kosova është e vetëdijshme për rreziqet, por po merr të gjitha masat për t’i zbutur ato.
Ekspertët e shohin misionin me ndërlikime. Khaled Elgindy, ekspert i Lindjes së Mesme, paralajmëron dy rreziqe kryesore: përfshirjen direkte në luftime ose shërbimin interesave të sigurisë së Izraelit në vend të mbrojtjes së palestinezëve. Ai shton se pa adresuar shkaqet rrënjësore të konfliktit – si okupimi dhe shtetësia palestineze – misioni rrezikon të jetë i përkohshëm ose të bëhet pjesë e problemit.
Megjithatë, Charles Kupchan nga Këshilli për Marrëdhënie me Jashtë në Uashington minimizon rrezikun për Kosovën, duke e përshkruar angazhimin e saj si “të kufizuar në përmasa dhe kryesisht simbolik”. Ai e sheh këtë si një investim pragmatik në marrëdhëniet me SHBA-në dhe në proceset e ardhshme të anëtarësimit në BE apo NATO.
Përveç Kosovës, edhe Shqipëria, Turqia, Indonezia, Maroku, Kazakistani dhe Azerbajxhani janë zotuar të dërgojnë trupa. Kosova gjithashtu është bërë pjesë e Bordit të Paqes, duke nënshkruar Kartën e tij në Davos në shkurt.
Për një shtet të vogël si Kosova, ky angazhim në një konflikt të madh si ai në Gazë, përbën një provë të rolit që synon të luajë në rendin ndërkombëtar dhe një rreshtim të qartë me SHBA-në në Lindjen e Mesme.