Irani ka deklaruar se nuk ka planifikuar bisedime me Shtetet e Bashkuara në ditët në vijim, pavarësisht pretendimeve të presidentit amerikan, Donald Trump, se Teherani “ka kërkuar takim” dhe se negociatat do të mbaheshin më 30 qershor në Katar.
Esmail Baqaei, zëdhënës i Ministrisë së Jashtme iraniane, konfirmoi se një ekip teknik iranian do të udhëtojë këtë javë në Doha, por theksoi se kjo vizitë nuk ka lidhje me zyrtarët amerikanë që gjithashtu do të jenë në Katar. “Nuk do të kemi negociata me palën amerikane në asnjë nivel gjatë ditëve në vijim. Fakti që përfaqësuesit amerikanë po shkojnë në Katar, nuk lidhet me vizitën e delegacionit iranian,” u shpreh Baqaei. Komentet e tij vijnë pas shkëmbimit të sulmeve mes dy vendeve gjatë fundjavës, duke rritur sërish tensionet.
Më 29 qershor, Trump shkroi në rrjetin social Truth Social se “Irani ka kërkuar takim” dhe se ai “do të mbahej nesër në Doha”. Zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt, njoftoi se të dërguarit e presidentit Trump, Steve Witkoff dhe Jared Kushner, do të udhëtonin në Doha për bisedime me Iranin. “I dërguari i posaçëm Steve Witkoff dhe Jared Kushner do të udhëtojnë këtë javë drejt Dohës për takime të nivelit të lartë, ndërsa vazhdojmë diskutimet për memorandumin e mirëkuptimit. Krahas këtyre takimeve, do të zhvillohen edhe bisedime në nivel teknik,” tha ajo për Fox News.
Nga ana tjetër, Baqaei sqaroi se ekipi teknik iranian po udhëton në Doha për të diskutuar zhbllokimin e rreth 6 miliardë dollarëve të aseteve iraniane, aktualisht të ngrira në Katar. Lirimi i këtyre fondeve është pjesë e një memorandumi mirëkuptimi të nënshkruar nga Teherani dhe Uashingtoni më 17 qershor, me synimin për t’i dhënë fund konfliktit disamujor. Megjithatë, zëvendësministri i Jashtëm iranian, Kazem Gharibabadi, deklaroi më 29 qershor se mbledhja e grupit teknik të punës nuk ishte planifikuar për këtë javë. Ai shtoi se rundi i parë i bisedimeve teknike do të zhvillohet vetëm pasi të krijohen kushtet e nevojshme dhe të arrihet marrëveshje për datën dhe vendin e takimit, duke theksuar se konsultimet po vazhdojnë përmes vendeve ndërmjetëse.
Këto deklarata pasojnë refuzimin e Iranit për t’u takuar me negociatorët amerikanë më 28 qershor, duke argumentuar se sulmet amerikane dhe “shkelja e memorandumit të mirëkuptimit” e kanë bërë të pamundur zhvillimin e takimit. Mehdi Fazaeli, zyrtar i zyrës së udhëheqësit suprem të Iranit, theksoi se arsyeja përfshin edhe verifikimin e qasjes në fondet e zhbllokuara. Presidenti iranian, Masud Pezeshkian, njoftoi më 29 qershor se asetet iraniane në Katar do t’i kthehen Teheranit, megjithatë zyrtarët amerikanë pohojnë se asnjë prej aseteve të ngrira nuk është liruar ende.
**Sulme të ndërsjella dhe përshkallëzim**
Gjatë fundjavës, Irani sulmoi anije tregtare në Ngushticën e Hormuzit, duke nxitur forcat amerikane të godasin radarë bregdetarë dhe objekte ushtarake iraniane, me justifikimin e mbrojtjes së lundrimit tregtar. Më 28 qershor, ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araqchi, deklaroi se Teherani ka rimarrë kontrollin e plotë të lundrimit në Ngushticën e Hormuzit për 30 ditët e ardhshme, duke paralajmëruar se çdo përpjekje për të përdorur korridore detare jashtë atyre të miratuara nga Irani, do t’i përshkallëzonte tensionet.
Po atë ditë, Irani lëshoi raketa dhe dronë ndaj bazave ushtarake amerikane në Kuvajt dhe Bahrejn, pak pasi presidenti Trump paralajmëroi se Uashingtoni mund ta përshkallëzonte fushatën ushtarake nëse Teherani nuk respektonte armëpushimin. “Mund të vijë një moment kur nuk do të mund të jemi më të arsyeshëm,” shkroi Trump, duke shtuar se Shtetet e Bashkuara “mund ta përfundojnë ushtarakisht misionin” e nisur më 28 shkurt. Komanda Qendrore e SHBA-së (CENTCOM) njoftoi se kishte goditur depo dronësh, instalime radarësh dhe infrastrukturë bregdetare të mbikëqyrjes, pasi një cisternë nafte u godit nga një dron iranian më 27 qershor.
Presidentët Trump dhe Pezeshkian kishin nënshkruar një memorandum mirëkuptimi me 14 pika, i cili u jep palëve 60 ditë kohë për të negociuar një marrëveshje përfundimtare për t’i dhënë fund luftës. Ky memorandum i përkohshëm synonte t’u jepte fund luftimeve që shpërthyen pas sulmeve amerikane dhe izraelite ndaj Iranit në fund të shkurtit, si dhe të mundësonte rihapjen e Ngushticës së Hormuzit për trafikun tregtar. Katari dhe Pakistani po shërbejnë si ndërmjetës mes Uashingtonit dhe Teheranit në këtë raund bisedimesh.