Filozofi dhe sociologu i shquar francez, Edgar Morin, një nga figurat kyçe të mendimit bashkëkohor, ndërroi jetë në moshën 104-vjeçare.
Autor i një vepre monumentale në fushat e sociologjisë, filozofisë dhe antropologjisë, Morin la pas një trashëgimie intelektuale që ka ndikuar breza të tërë studiuesish anembanë botës. Ai ishte i njohur për teorinë e tij të “kompleksitetit”, me anë të së cilës sfidoi ndarjet tradicionale mes disiplinave dhe mbrojti një qasje shumëdisiplinore ndaj dijes.
I lindur në Paris më 8 korrik 1921 me emrin e vërtetë Edgar Nahoum, ai mori pseudonimin Morin gjatë angazhimit të tij në Rezistencën franceze kundër pushtimit nazist. I rritur në një familje hebreje të sekularizuar, fillimisht iu bashkua ideve marksiste dhe më pas u anëtarësua në Partinë Komuniste Franceze.
Megjithatë, fryma e tij kritike e largoi shpejt nga dogmat e stalinizmit. Ai u shkëput nga partia në fund të viteve 1940 dhe u përjashtua në vitin 1951. Këtë përvojë e analizoi më vonë në librin “Autokritika”, ndërsa reflektimet e tij mbi totalitarizmin komunist i zhvilloi në disa vepra të tjera të njohura.
Gjatë viteve 1950 dhe 1960, Morin u përqendrua në studimin e kulturës masive, veçanërisht të kinemasë, teksa kundërshtoi hapur luftën koloniale franceze në Algjeri. Në të njëjtën kohë, ai udhëtoi gjerësisht në kontinentin amerikan, ku studioi kulturat indigjene dhe shoqëritë me përbërje etnike të përzier.
Një pikë kthese vendimtare në formimin e tij intelektual shënoi viti 1969, gjatë qëndrimit në Institutin Salk për Studime Biologjike në Kaliforni. Kontakti me zhvillimet më të avancuara të gjenetikës e frymëzoi në zhvillimin e konceptit të tij të njohur të kompleksitetit, të paraqitur fillimisht në veprën “Paradigma e Humbur” dhe më pas në serinë monumentale gjashtë-vëllimshe “Metoda”.
Sipas Morin, problemet e mëdha filozofike dhe shoqërore nuk mund të kuptohen përmes analizave të kufizuara. Ai argumentonte se njeriu është njëkohësisht racional dhe emocional, i arsyeshëm dhe i paarsyeshëm, dhe se çdo përpjekje për të reduktuar kompleksitetin njerëzor në një dimension të vetëm është e gabuar.
Në dekadat e fundit të jetës, ai i kushtoi vëmendje të veçantë reformës së arsimit. Nëpërmjet librit “Koka e Formuar Mirë”, Morin mbrojti idenë se shkolla duhet t’i ndihmojë të rinjtë të lidhin njohuritë dhe jo thjesht të grumbullojnë informacione të fragmentuara.
Edhe në moshë të shtyrë, Morin vazhdoi të komentonte zhvillimet globale dhe të paralajmëronte për rreziqet e individualizmit dhe përçarjeve shoqërore. Në një prej mesazheve të tij të fundit publike, ai bëri thirrje për krijimin e “oazeve të rezistencës”, të bazuara në vëllazëri, solidaritet dhe humanizëm. (Burimi: TCH)