Vitia: Mbi gjysma e grave me kancer gjiri diagnostikohen në fazat e hershme
**Prishtinë** – Ministri i Shëndetësisë, Arben Vitia, ka bërë të ditur se 53.4 për qind e grave të diagnostikuara me kancer të gjirit në Kosovë identifikohen në stadin e parë dhe të dytë. Ky zbulim i hershëm, theksoi Vitia, rrit ndjeshëm mundësitë për trajtim të suksesshëm dhe mbijetesë, raporton Ekonomia Online.
Deklaratat u bënë nga ministri gjatë Simpoziumit të Tretë për Kancerin e Gjirit, organizuar nga Kolegji i Kirurgëve të Kosovës. Në këtë simpozium u diskutua për rëndësinë e ndërgjegjësimit, diagnostikimit të hershëm dhe përmirësimit të shërbimeve shëndetësore për gratë.
“Pas çdo diagnoze të kancerit të gjirit, fshihet një grua, një familje dhe një përditshmëri që ndryshon në momentin e lajmit. Për një grua që pret rezultatet e ekzaminimeve, është thelbësore të marrë përgjigjen në kohë, të kuptojë çfarë e pret dhe të dijë se ka profesionistë pranë gjatë gjithë kësaj faze. Ju, me dijen, kujdesin dhe përkushtimin tuaj, ndërtoni besimin dhe sigurinë e nevojshme në këto momente të vështira,” tha Vitia.
Ai shprehu kënaqësinë që gjatë “tetorit rozë”, dhe çdo vit e më shumë, intensifikohen aktivitetet ndërgjegjësuese për kancerin e gjirit. “Jam i lumtur që, falë punës dhe angazhimit të përbashkët të gjithë juve, nga viti 2024, shumica, mbi gjysma e pacientëve me kancer të gjirit në Republikën e Kosovës, diagnostikohen në fazën e parë dhe të dytë, ku suksesi i terapisë dhe suksesi i mbijetesës është shumë më i madh. Ne po angazhohemi bashkarisht që çdo grua, pavarësisht vendbanimit apo gjendjes ekonomike, të ketë qasje në këto shërbime,” shtoi ministri.
Vitia bëri të ditur se Kosova ka për herë të parë planin e veprimit për skriningun e kancerit të gjirit, i cili do të mbulojë periudhën 2026–2028. Ai theksoi se mamografia ofrohet falas në institucionet publike shëndetësore, ndërsa këtë vit pritet të shtohen edhe tetë mamografë dixhitalë në komuna ku kanë munguar këto pajisje. Gjithashtu, shërbimi ofrohet edhe përmes mamografit mobil për gratë në komunat pa aparatura.
“Paralelisht, bashkë me Klinikën e Onkologjisë dhe drejtorin Kurtishi, kemi modernizuar Klinikën e Onkologjisë me dy akseleratorë të rinj dhe kemi rritur buxhetin për barna onkologjike nga 8 në 22 milionë euro,” shtoi Vitia.
Ndërkaq, drejtori i Shëndetësisë në Komunën e Prishtinës, Bujar Gashi, theksoi se kanceri i gjirit mbetet një sfidë e rëndësishme në shëndetin publik, duke kërkuar bashkëpunim ndërdisiplinor dhe ndërgjegjësim të vazhdueshëm. Ai raportoi se gjatë vitit 2023 (nëse 2025 ishte gabim shtypi i burimit), në kuadër të aktiviteteve për zbulimin e hershëm të kancerit të gjirit, janë realizuar 1847 mamografi, prej të cilave 463 vetëm gjatë muajit tetor. Ndërsa këtë vit (deri në ditën e simpoziumit), janë realizuar 700 mamografi, rreth 150 prej tyre gjatë muajit tetor.
Në fund, kryetari i Kolegjit të Kirurgëve të Kosovës, Osman Zhuri, shpjegoi se simpoziumi synon të shërbejë si një mundësi për shkëmbimin e njohurive dhe përvojave profesionale, si dhe për forcimin e bashkëpunimit ndërmjet institucioneve dhe profesionistëve shëndetësorë. Simpoziumi u organizua në bashkëpunim me Ministrinë e Shëndetësisë, Dekanatin e Fakultetit të Mjekësisë, Lidhjen e Mjekëve Shqiptarë në Zvicër, Shoqatën e Gjirit dhe Shoqatën e Onkologëve të Kosovës, si pjesë e aktiviteteve të “tetorit rozë”.