IKD Propozon Gjashtë Amendamente Për Projektligjin e Byrosë së Pasurisë së Pajustifikueshme
Instituti i Kosovës për Drejtësi (IKD), përmes hulumtuesit të lartë Gzim Shala, ka prezantuar gjashtë propozime thelbësore për amendamentimin e Projektligjit për Byronë Shtetërore për Verifikimin dhe Konfiskimin e Pasurisë së Pajustifikueshme. Qëllimi është adresimi i problemeve të identifikuara dhe mbyllja e hapësirave kushtetuese, ligjore dhe të sigurisë juridike para miratimit përfundimtar të ligjit.
Shala theksoi se raporti nuk liston vetëm probleme, por ofron ndërhyrje konkrete ligjore, me formulime të sakta të amendamenteve, të gatshme për t’u propozuar nga deputetët gjatë fazës ndërmjet dy leximeve në Kuvend.
**Amendamentet kyçe të propozuara nga IKD janë si vijon:**
1. **Pavarësia e Byrosë dhe Zgjedhja e Drejtuesve:** IKD vë në pah se projektligji parashikon zgjedhjen e drejtorit të përgjithshëm dhe anëtarëve të Komisionit Mbikëqyrës me shumicën e thjeshtë të deputetëve të pranishëm dhe votues. Për një institucion kaq të rëndësishëm, që merret me pasurinë dhe privatësinë e qytetarëve, kjo shumicë vlerësohet si e ulët. Prandaj, IKD sugjeron që këto pozita të zgjidhen me së paku 61 vota.
2. **Specializimi i Gjykatave për Konfiskim Civil:** Rekomandimi i dytë fokusohet te specializimi i gjykatave për rastet e konfiskimit civil. Ndërsa projektligji parashikon krijimin e një divizioni të tillë në Gjykatën Themelore në Prishtinë, IKD argumenton se e njëjta logjikë duhet të vlejë edhe për Gjykatën e Apelit, duke propozuar zgjerimin e këtij specializimi edhe në shkallën e dytë.
3. **Përcaktimi i Pasurisë pas Përfundimit të Funksionit Publik:** Instituti ngre shqetësimin për paqartësitë në përcaktimin e pasurisë që mund të verifikohet pas përfundimit të funksionit publik, veçanërisht frazën “në masë të madhe më e lartë” se të hyrat e ligjshme. Për të shmangur interpretimet e ndryshme, IKD propozon përcaktimin e një pragu të qartë prej 25 mijë eurosh.
4. **Barra e Provës:** Lidhur me barrën e provës, IKD paralajmëron se projektligji rrezikon të detyrojë qytetarët të arsyetojnë pasurinë e tyre automatikisht pas paraqitjes së një propozimi nga Byroja në gjykatë. IKD kërkon që Gjykata të verifikojë së pari bazën e mjaftueshme të provave të paraqitura nga Byroja, para se barra e provës t’i kalojë palës.
5. **Kompensimi i Palëve:** Çështja e pestë trajton kompensimin e personave, pasuria e të cilëve bllokohet për periudha të gjata, por në fund nuk konfiskohet. IKD thekson se duhet të ketë një bazë të qartë për kompensim në raste të tilla, pavarësisht nëse provohet veprimi i kundërligjshëm i institucionit.
6. **Mbrojtja e të Drejtave të Palëve të Treta:** Së fundmi, IKD synon mbrojtjen e të drejtave të palëve të treta, duke theksuar nevojën për të përcaktuar qartë në ligj të drejtën e tyre për të kundërshtuar në Gjykatë vendimin me të cilin futen në procedurën e verifikimit.
Në përfundim, Gzim Shala theksoi se synimi i rëndësishëm dhe legjitim i konfiskimit të pasurisë së pajustifikueshme duhet të shoqërohet me garanci të fuqishme ligjore për mbrojtjen e të drejtave të qytetarëve.